ABD Federal Hükümetinin Kapanma Tehdidi Büyüyor

2026 mali yılına girmeye bir günden az bir süre kala, Kongre’de bütçe uyuşmazlıkları federal hükümetin kapanma riskini artırmış durumda.

Bu gece yarısı itibarıyla yerel saatle 2025 mali yılı sona ererken, Cumhuriyetçi ve Demokrat partilerin federal hükümete finansman sağlayacak bütçe konusunda henüz bir uzlaşmaya ulaşamadığı görülüyor.

Kongre’deki liderler, bütçe müzakerelerini görüşmek üzere dün, ABD Başkanı Donald Trump ile bir araya geldi. Ancak, her iki tarafın da mevcut tutumlarından geri adım atmaya istekli olmadığı anlaşılıyor.

‘Kapanma Durumu Yakın’

ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, toplantı sonrasında yaptığı açıklamada, “Bence kapanmaya doğru ilerliyoruz çünkü Demokratlar uygun bir çözüm bulmuyor. Fikirlerini değiştirmelerini umuyorum, ama göreceğiz.” ifadelerini kullandı.

Senato Azınlık Lideri Demokrat Chuck Schumer ise aralarındaki anlaşmazlığın devam ettiğine dikkat çekerek, “Kapanmanın olup olmayacağı, Cumhuriyetçilere bağlı.” şeklinde konuştu.

Senato’dan Bütçe Tasarısına Onay Yok

Temsilciler Meclisi, 19 Eylül tarihinde federal hükümete 21 Kasım’a kadar finansman sağlayacak bir bütçe tasarısını onayladı. Ancak, Senato Cumhuriyetçilerin sunduğu bu tasarıyı kabul etmedi.

60 Oya İhtiyaç Duyuluyor

Demokratlar, sağlık sigortası sübvansiyonları ve Medicaid kesintilerine dönük itirazlarda bulunurken, Cumhuriyetçilerin bütçe teklifine destek vermemekte ısrar ediyor. Cumhuriyetçiler ise tekliflerini değiştirmekten yana değil.

Kongre’nin her iki kanadında da kontrolü ellerinde tutan Cumhuriyetçiler, bütçe tasarısını Senato’dan geçirmek için gereken 60 oya sahip değil. Bu durum, Demokratlara avantaj sağlıyor.

Federal Hükümetin Kapanması Ne Anlama Geliyor?

Amerikan yasaları gereğince, eğer Kongre, 1 Ekim’de başlaması gereken mali yılı onaylayamazsa finansmanın geçici bütçelerle sağlanması gerekiyor. Geçici bütçe de onaylanmazsa, birçok federal kurum, harcama yetkisini kaybederek faaliyetlerini geçici olarak durduracak.

Bu gelişme, mali yıl başlamadan hükümete finansman sağlayacak yasanın geçmemesi halinde federal operasyonların çoğunun durması anlamına geliyor. Bu durum, kesin bir ekonomik kriz yaratmasa da, birçok alanda aksamalar yaşanma riski taşıyor.

Hangi Hizmetler Etkilenecek?

Bu süreçte, kamu çalışanları zorunlu izne çıkarılacak. Ancak, ABD ordusu, CIA, FBI ve NSA gibi kritik kurumlar, kamu hastanelerindeki sağlık çalışanları ve güvenlik görevlileri görevlerine devam ederken, bu kişilerin maaşları genellikle yeni bir bütçe onaylanana kadar ödenemiyor.

Her federal kurum, geçmiş kapanmalarda belirlenen Yönetim ve Bütçe Ofisi (OMB) yönergeleri doğrultusunda kapanma planlarını uygulamakta. Bu planlar, hangi hükümet faaliyetlerinin duracağını belirliyor.

Sınır güvenliği, acil sağlık hizmetleri ve enerji şebekesi gibi temel hizmetler devam ederken, Sosyal Güvenlik ve Medicare gibi ödemeler de sürmektedir. Ancak, bütçeden bağımsız kalan bazı alanlar kapanmadan etkilenmeyecek.

Hükümetin kapanması, birçok kamu hizmetinde aksamaya yol açabiliyor. Çevre ve gıda denetimleri durabilirken, ulusal parklar kapanma riski taşıyor. Ek olarak, hava seyahatinde de gecikmeler yaşanabilir.

Kapanmaların Ekonomik Etkileri

Ekonomik etkileri açısından çeşitli tahminler bulunmakta; ancak, kapanmanın tasarruf sağlamaktan çok maliyet yaratma eğiliminde olduğuna dikkat çekilmektedir. Kapanma süresince harcamalarını kaybeden federal çalışanların geriye dönük ödemeleri, potansiyel tasarrufları ortadan kaldırabilmektedir.

ABD Kongresi Bütçe Ofisi (CBO), 2018-2019 kapanmasının GSYH’yı 11 milyar dolar azalttığını ve bunun 3 milyar dolarının geri kazanılamayacağını öngörmektedir.

Kapanma ve Temerrüt Farkı

Federal hükümetin kapanması ve temerrüt durumu sıkça karıştırılmaktadır. Kapanmada, çalışanlara ve yüklenicilere geçici olarak ödeme yapılmaması söz konusuyken; temerrüt durumunda daha geniş gruplar ödeme alamaz hale gelir. Temerrüt, hükümetin borç limitini aşmasından kaynaklanır ve tüm ödemeleri tehlikeye atar. Kapanma tehdidi ciddi olsa da, temerrüt “felaketle” sonuçlanabilir.